Atrofia, zanik (łac. atrophia) - stopniowe zmniejszanie objętości komórki, tkanki, narządu lub części ciała. Wyróżnia się zanik fizjologiczny i patologiczny.
Cera atroficzna zaliczana jest do
skór dojrzałych .
Jest to skóra przedwcześnie starzejąca się (najczęściej pojawia się u osób o
cerze suchej , czasami normalnej).
Atrofia skóry związana jest z procesami starzenia, których tempo uzależnione jest od czynników genetycznych. Zewnętrzne starzenie się skóry występuje, gdy narażona jest ona na kontakt z czynnikami zaburzającymi jej normalne/właściwe funkcjonowanie - głównie słońca.
Oznaki starzenia pojawiają się zarówno w naskórku, jak i w głębszych warstwach. Po 30 roku życia zmarszczki mimiczne przechodzą w trwałe, widoczne nawet przy całkowitym spoczynku mięśni twarzy. Około 40 roku życia pojawiają się zmarszczki promieniste (tzw. zmarszczki palacza) nad wargą górną. Początkowo niezbyt widoczne, w miarę upływu lat pogłębiają się. Do ich powstawania przyczyniają się: palenie papierosów, braki w uzębieniu, ściąganie mimiczne ust i nadmierne opalanie.
Bezpośredni wpływ na procesy starzenia mają zmiany hormonalne, szczególnie w okresie menopauzy, kiedy to oprócz obniżenia poziomu hormonów, występuje często pogorszenie stanu psychicznego, co bardzo uwidocznia się na twarzy. Owal twarzy iest nieregularny, opadają policzki , pogłębiają się zmarszczki okołowargowe – tzw. "linie smutku”, widoczne zmarszczki pojawiają się na czole, u nasady nosa, na szyi i dekolcie.
Zgubny wpływ na skórę mają papierosy, nikotyna bowiem przyczynia się do obkurczania naczyń krwionośnych, co pogarsza odżywienie komórek skóry. Skóra palacza różni się od skóry osób niepalących. Występuje na niej dużo więcej zmarszczek, ma kolor ziemisty, często problemem są również poszerzone naczynka krwionośne. U osób palących proces starzenia się skóry przebiega dużo szybciej.
Skóra atroficzna traci rozciągliwość i elastyczność, ulega ścienieniu, zanika podściółka tłuszczowa i przydatki skóry, pojawiają się głębokie zmarszczki.
Atrofia może powstać spontanicznie lub jako konsekwencja innych chorób skóry, zmiany zaś mogą mieć charakter wrodzony lub nabyty.
Przyczyną atrofii bywa również przewlekłe stosowanie leków sterydowych.
